Çay elə içkilərdəndir ki, onun haqqında danışarkən təkcə dadından, ətrindən və hazırlanma qaydasından söz açmaq kifayət etmir. Çay həm də tarixdir, mədəniyyətdir, ünsiyyətdir. Bəzən bir stəkan çay uzun söhbətin başlanğıcı, bəzən qonaqpərvərliyin ifadəsi, bəzən də insanın özünə ayırdığı sakit bir anın müşayiətçisi olub.
Dünyanın müxtəlif ölkələrində çay içmək ənənələri fərqli formalarda inkişaf edib. Çində çay hazırlanması və təqdimatı xüsusi mərasim ənənələri ilə müşayiət olunur. Yaponiyada çay mərasimi diqqət, sadəlik və mənəvi tarazlıqla əlaqələndirilir. İngiltərədə günorta çayı ənənəsi formalaşıb, Türkiyədə isə çay gündəlik ünsiyyətin və ictimai həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Mərakeşdə nanəli çay qonaqpərvərliyin rəmzlərindən biri sayılır.
Azərbaycanın çay mədəniyyəti də bu mənzərədə özünəməxsus yer tutur. Ölkəmizdə çay sadəcə susuzluğu yatırmaq üçün içilən bir içki deyil. O, qonaq qəbulunun, ailə söhbətlərinin, dostluğun və səmimi ünsiyyətin ayrılmaz hissəsidir. Evə gələn qonağa çay təklif etmək çox vaxt süfrəyə dəvətdən daha artıq məna daşıyır. Bu, diqqətin, ehtiramın və xoş münasibətin ifadəsidir.
Ölkəmizdə çay süfrəsini fərqləndirən xüsusiyyətlərdən biri də onun təqdimatıdır. Armudu stəkanda verilən çay, yanında mürəbbə, limon, qənd və müxtəlif şirniyyatlar milli məişətimizin tanınan mənzərələrindəndir. Çay süfrəsi ətrafında ailə üzvləri bir araya gəlir, dostlar söhbətləşir, mühüm məsələlər müzakirə olunur. Bəzən uzun müddət görüşməyən insanlar arasında ünsiyyət elə bir stəkan çayla yenidən başlayır.
Çayın insanları bir araya gətirən bu xüsusiyyəti onun ətrafında formalaşan tədbirlərin də əsas ideyasını təşkil edir. Belə tədbirlər çay mədəniyyətini yaşatmaqla yanaşı, ənənələri daha geniş auditoriyaya tanıtmaq, müxtəlif çay növlərini və onların hazırlanma üsullarını təqdim etmək baxımından da əhəmiyyət daşıyır.
Çay mədəniyyətinin bu ənənələri paytaxt Bakıda da yaşadılır. Dənizkənarı Milli Parkda təşkil olunan çay festivalı da bu baxımdan diqqət çəkir. Oktyabrın 12-dən 18-dək davam edən festival ziyarətçilər üçün hər gün saat 12:00-dan 23:00-dək açıqdır. Tədbir çay həvəskarlarına bu içkinin müxtəlif növləri və çay süfrəsi ənənələri ilə tanış olmaq imkanı yaradır.
