Son dövrdə ürək-damar xəstəlikləri getdikcə daha erkən yaşlarda müşahidə olunmağa başlayıb.
Yurd.Media xəbər verir ki, əvvəlki illərdə infarkt əsasən 60 yaşını keçmiş insanlarda baş verirdisə, hazırda 40–50 yaş aralığındakı şəxslər də ciddi risk qrupunda yer alır.
Bu vəziyyət həm gündəlik həyat tərzinin dəyişməsi, həm də orqanizmdə gedən təbii fizioloji proseslərlə əlaqədardır.
Təzyiq və damar sərtliyi
Bu yaş həddindən sonra damar divarlarının elastikliyi tədricən azalır. Yüksələn qan təzyiqi damarların daxili təbəqəsini zədələyir və infarktın inkişafı üçün münbit şərait formalaşdırır.
Xolesterin və damar tıxanıqlığı
İllər boyu davam edən qeyri-sağlam qidalanma vərdişləri nəticəsində damarlarda xolesterin lövhələri toplanır. Bu lövhələr damarları daraldır, ürəyə qan təchizatını zəiflədir və qəfil tıxanma nəticəsində infarkt meydana gələ bilər.
Artıq çəki və maddələr mübadiləsi
40 yaşı keçdikdən sonra orqanizmdə maddələr mübadiləsi xeyli yavaşlayır. Az hərəkətli həyat tərzi və yüksək kalorili qidalar bədən çəkisinin artmasına gətirib çıxarır. Xüsusilə qarın nahiyəsində toplanan yağ ürək xəstəliklərinin ən əhəmiyyətli risk amillərindən hesab olunur.
Stress və gündəlik gərginlik
İş yükü, ailə öhdəlikləri və sosial məsuliyyətlər bu yaş mərhələsində insanın üzərinə daha ağır düşür. Uzunmüddətli stress ürək ritminin pozulmasına, damar spazmlarına və təzyiqin yüksəlməsinə yol açır. Bütün bunlar miokard infarktının başlıca təkanverici amillərindən sayılır.
Zərərli vərdişlər
Siqaret istifadəsi, elektron siqaret və spirtli içkilərin qəbulu ürək-damar sisteminə ciddi ziyan vurur. Mütəxəssislərin fikrincə, siqaret çəkən şəxslərdə infarkt riski çəkməyən insanlara nisbətən 2–3 dəfə yüksəkdir.
Genetik faktorlar
Ailə tarixində erkən yaşda infarkt hadisələri qeydə alınıbsa, riskin daha da artması qaçılmazdır. Genetik meyllik mövcud olduqda sağlam həyat tərzi riski tam aradan qaldırmır, lakin onu əhəmiyyətli dərəcədə azaltmağa kömək edir.
Yanaşı xəstəliklərin təsiri
Şəkərli diabet, qalxanabənzər vəzinin hormonal disfunksiyaları və böyrək xəstəlikləri ürəyə əlavə yük yaradaraq infarkt ehtimalını artırır.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) məlumat verir ki, düzgün həyat vərdişləri ilə infarktın qarşısını almaq mümkündür. Bunun üçün aşağıdakı addımlar tövsiyə olunur:
-Sağlam və tarazlı qidalanma rejiminə riayət etmək,
-Fiziki fəallığı müntəzəm şəkildə artırmaq,
-Siqaret və alkoqol istehlakından imtina etmək,
-Streslə mübarizə üsullarını mənimsəmək,
-Mütəmadi olaraq tibbi müayinələrdən keçmək vacibdir.
